ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ :- ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸੂਨ ਦੀ ਧੀਮੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀ-ਮਾਨਸੂਨ ਬਾਰਿਸ਼ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸੂਬੇ ਲਈ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਸਥਿਤੀ ਬਣਦੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਭਾਖੜਾ ਅਤੇ ਥੀਨ ਡੈਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਆਮ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਡੈਮ ਸਿੰਚਾਈ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪਾਣੀ ਦੇ ਘਟਦੇ ਪੱਧਰ ਨੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਿਆਸ ਦਰਿਆ ‘ਤੇ ਬਣਿਆ ਪੌਂਗ ਡੈਮ ਇਸ ਵੇਲੇ ਸੰਤੋਸ਼ਜਨਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਭਾਖੜਾ ਅਤੇ ਥੀਨ ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਔਸਤ ਤੋਂ ਘੱਟ ਭੰਡਾਰ
ਕੇਂਦਰੀ ਜਲ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਤਲੁਜ ਦਰਿਆ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਭਾਖੜਾ ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵੇਲੇ ਕੁੱਲ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ 21.84 ਫ਼ੀਸਦੀ ਪਾਣੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਪਿਛਲੇ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਔਸਤ 24.55 ਫ਼ੀਸਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਵੀ ਦਰਿਆ ‘ਤੇ ਬਣੇ ਥੀਨ ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਭੰਡਾਰ 35.92 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਦੀ 42.32 ਫ਼ੀਸਦੀ ਔਸਤ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੈ।
ਪੌਂਗ ਡੈਮ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਬਿਹਤਰ
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਬਿਆਸ ਦਰਿਆ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਪੌਂਗ ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ 27.35 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਦੀ 18.45 ਫ਼ੀਸਦੀ ਔਸਤ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਡੈਮ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਡੈਮਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀਜਨਕ ਮੰਨੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਆਮਦ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਨਿਕਾਸੀ ਬਣੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ
26 ਜੂਨ ਨੂੰ ਭਾਖੜਾ ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਮਦ 17,341 ਕਿਊਸਿਕ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਦਕਿ ਡੈਮ ਵਿੱਚੋਂ 29,650 ਕਿਊਸਿਕ ਪਾਣੀ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ। ਆਮਦ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਨਿਕਾਸੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪਾਣੀ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਮੀ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਬਾਰਿਸ਼ ਨਾਲ ਸੁਧਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਸਥਿਤੀ
ਬੀ.ਬੀ.ਐੱਮ.ਬੀ. ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਡੈਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਿਕਾਸੀ ਨਿਰਧਾਰਤ ‘ਰੂਲ ਕਰਵ’ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਸੂਬਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਪਾਣੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਦੇਰ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਣ ਕਾਰਨ ਹਾਲਾਤ ਬਦਲ ਗਏ ਹਨ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ 2 ਜੁਲਾਈ ਤੱਕ ਚੰਗੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਡੈਮਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
