ਨੇਪਾਲ :- ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਹੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਹੜ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵਹਿ ਕੇ ਆਈਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਲਈ ਨਵੀਂ ਚੁਣੌਤੀ ਖੜ੍ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਬਰਾਮਦ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਕਾਰਨ ਕਈ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੇ ਮੁਰਦਾਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਸਮਰੱਥਾ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਾਸ਼ਾਂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਆਪਣੇ ਲਾਪਤਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ
ਭੋਟੇਕੋਸ਼ੀ ਹੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵਹਿ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਕਾਫ਼ੀ ਦੂਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਮਗਰੋਂ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਰਾਸੁਵਾ ਅਤੇ ਨੁਵਾਕੋਟ ਤੋਂ ਵਹਿ ਕੇ ਆਈਆਂ ਕਈ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੁਵਾਕੋਟ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਚਿਤਵਾਨ, ਤਾਨਾਹੁਨ, ਨਵਲਪਰਾਸੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਦੂਰ-ਦੂਰ ਤੱਕ ਲਾਸ਼ਾਂ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਾਲ, ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਤੱਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮੁਰਦਾਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਥਾਂ ਨਾ ਰਹੀ, ਲਾਸ਼ਾਂ ਹੋਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵੱਲ ਭੇਜੀਆਂ
ਨੁਵਾਕੋਟ, ਧਾਡਿੰਗ ਅਤੇ ਨਵਲਪਰਾਸੀ ਦੇ ਮੁਰਦਾਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਰੱਥਾ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਕੁਝ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨੇੜਲੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭੇਜਣਾ ਪਿਆ ਹੈ। ਪੋਖਰਾ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਪਹੁੰਚਣ ਕਾਰਨ ਮੁਰਦਾਘਰਾਂ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਚਿਤਵਾਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਵੱਖਰੀ ਅਸਥਾਈ ਸਹੂਲਤ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਭਰਤਪੁਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਅਸਥਾਈ ਕੇਂਦਰ
ਚਿਤਵਾਨ ਦੇ ਭਰਤਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵਿਦਯੁਤ ਰੋਡ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਇੰਡਸਟਰੀਅਲ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਖਾਲੀ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ ਅਸਥਾਈ ਮੁਰਦਾਘਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਚਿਤਵਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਗਣੇਸ਼ ਅਰਿਆਲ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਹੋਈ ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਚਿਤਵਨ ਦੇ ਦਰਿਆਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚੋਂ 137 ਲਾਸ਼ਾਂ ਬਰਾਮਦ
ਵੀਰਵਾਰ ਸਵੇਰੇ 9:30 ਵਜੇ ਤੱਕ ਫਿਸ਼ਲਿੰਗ ਤੋਂ ਗੋਲਾਘਾਟ ਤੱਕ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲੀ ਅਤੇ ਨਾਰਾਇਣੀ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਚਿਤਵਨ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚੋਂ 137 ਲਾਸ਼ਾਂ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸਨ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਅਤੇ ਬਰਾਮਦਗੀ ਦਾ ਕੰਮ ਹਾਲੇ ਵੀ ਜਾਰੀ ਸੀ।
250 ਲਾਸ਼ਾਂ ਰੱਖਣ ਦੀ ਹੋਵੇਗੀ ਸਮਰੱਥਾ
ਚਿਤਵਾਨ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੇ ਮੁਰਦਾਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਇਕੱਠੇ 30 ਤੋਂ 50 ਲਾਸ਼ਾਂ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ। ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਨਵੀਂ ਅਸਥਾਈ ਸਹੂਲਤ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 250 ਲਾਸ਼ਾਂ ਰੱਖਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਮਰੱਥਾ ਵੀ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਦੇਵਘਾਟ ਸਥਿਤ ਬਿਜਲੀ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨਘਾਟ ਨੂੰ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਵਰਤਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।
ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਠੰਢਾ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਭਰਤਪੁਰ ਮਹਾਨਗਰ ਵੱਲੋਂ ਅਸਥਾਈ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦੇ ਬਦਲਾਅ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਰਤੋਂ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਤਾਪਮਾਨ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਹਵਾ ਠੰਢੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯੰਤਰ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸੜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰਨ ਲਈ ਸੁੱਕੀ ਬਰਫ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਉਦਯੋਗਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵੀ ਸੁੱਕੀ ਬਰਫ਼ ਦੇਣਗੀਆਂ
ਚਿਤਵਾਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼, ਚਿਤਵਾਨ ਚੈਂਬਰ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ ਐਂਡ ਇੰਡਸਟਰੀ ਅਤੇ ਰਤਨਨਗਰ ਚੈਂਬਰ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ ਐਂਡ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵੱਲੋਂ ਸੁੱਕੀ ਬਰਫ਼ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਬਰਾਮਦ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਹੋਣ ਤੱਕ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।
ਲਾਪਤਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਰਹੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ
ਹੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਾਪਤਾ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸੁਵਾ, ਨੁਵਾਕੋਟ, ਗੋਰਖਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਚਿਤਵਾਨ ਪਹੁੰਚ ਰਹੇ ਹਨ। ਲਾਸ਼ਾਂ ਬਰਾਮਦ ਹੋਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਣ ’ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਰਹੇ ਹਨ।
ਤੰਬੂ ਹੇਠ ਬੈਠੀ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਉਡੀਕਦੀ ਰਹੀ ਯਮਨ ਬਾਨੋ
ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਭਰਤਪੁਰ ਵਿੱਚ ਅਸਥਾਈ ਕੇਂਦਰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸੇ ਦੌਰਾਨ ਲਾਪਤਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਯਮਨ ਬਾਨੋ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜੋ ਤਿੱਖੀ ਗਰਮੀ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਤੰਬੂ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠ ਬੈਠੀ ਨੁਵਾਕੋਟ ਦੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਦਾਦੀਆਂ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਹੜ੍ਹ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸਨ।

