ਇਰਾਨ :- ਇਰਾਨ ਨੇ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਜੰਗ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਵੱਡਾ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਬਦਲਾਅ ਐਲਾਨਿਆ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਰਵੋਚ ਨੇਤਾ ਅਲੀ ਖਾਮਨੇਈ ਦੇ ਦਿਹਾਂਤ ਮਗਰੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮੋਜਤਬਾ ਖਾਮਨੇਈ ਨੂੰ ਇਰਾਨ ਦਾ ਨਵਾਂ ਸਰਵੋਚ ਨੇਤਾ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਸੈਂਬਲੀ ਆਫ਼ ਐਕਸਪਰਟਸ ਵੱਲੋਂ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ
ਇਰਾਨ ਦੀ ਤਾਕਤਵਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਸਥਾ ਅਸੈਂਬਲੀ ਆਫ਼ ਐਕਸਪਰਟਸ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। 56 ਸਾਲਾ ਧਾਰਮਿਕ ਨੇਤਾ ਮੋਜਤਬਾ ਖਾਮਨੇਈ ਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਕਮਾਨ ਸੌਂਪੀ ਗਈ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਟਕਰਾਅ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੋਜਤਬਾ ਖਾਮਨੇਈ ਦੇ ਇਰਾਨ ਦੀ ਇਸਲਾਮੀ ਇਨਕਲਾਬੀ ਗਾਰਡ ਨਾਲ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੰਬੰਧ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਮੌਜੂਦਾ ਸੰਕਟ ਦੌਰਾਨ ਇਰਾਨ ਦੀ ਸੈਨਿਕ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਅਲੀ ਖਾਮਨੇਈ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਟਕਰਾਅ ਹੋਇਆ ਤੇਜ਼
ਇਹ ਟਕਰਾਅ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਜਦੋਂ 28 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਜੰਗ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਅਲੀ ਖਾਮਨੇਈ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਿਸਾਈਲ ਅਤੇ ਡਰੋਨ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ। ਹਾਲੀਆ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹਮਲੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਤੇਲ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਸਪਲਾਈ ਪਲਾਂਟਾਂ ਵਰਗੇ ਅਹਿਮ ਢਾਂਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਇਮਾਰਤ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ
ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਅਲ ਖਰਜ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇਕ ਫੌਜੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਈਲ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਇਮਾਰਤ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਮਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦੂਤਾਵਾਸ ਵੱਲੋਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਸਬੰਧੀ ਸਾਊਦੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਏਅਰਲਾਈਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ‘ਤੇ ਵਧਿਆ ਦਬਾਅ
ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੇ ਟਕਰਾਅ ਦਾ ਅਸਰ ਵਿਸ਼ਵ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਕਈ ਏਅਰਲਾਈਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਕਾਰਨ ਉਡਾਣਾਂ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਦੇ ਹੋਏ ਲੰਬੇ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਉਡਾਣਾਂ ਚਲਾਉਣੀਆਂ ਪੈ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖ਼ਰਚ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲ
ਇਸ ਟਕਰਾਅ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਬ੍ਰੈਂਟ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਕੀਮਤ 114 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਚਲੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ 2022 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੱਧਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੈਸਟ ਟੈਕਸਸ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵੀ ਲਗਭਗ 114 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਣਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਵਧੀ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਰਾਨ ਵਿੱਚ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਬਦਲਾਅ, ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਸੈਨਿਕ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਢਾਂਚਿਆਂ ‘ਤੇ ਖ਼ਤਰੇ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਣਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਵਧ ਗਈ ਹੈ। ਜੰਗ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਤਣਾਅ ਵਧਣ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਸਮੇਤ ਕਈ ਦੇਸ਼ ਹਾਈ ਅਲਰਟ ‘ਤੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਵੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
