ਅਮਰੀਕਾ :- ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ‘ਤੇ ਹੋਈ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵੱਲੋਂ ਸਖ਼ਤ ਰੁਖ਼ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨੀ ਸਰਕਾਰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਜਾਂ ਹਿੰਸਾ ਵਰਤੇਗੀ ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਚੁੱਪ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।
ਸੈਨਿਕ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਦਬਾਅ ਨਾਲ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ
ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਦਖ਼ਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਈਰਾਨੀ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਫੌਜ ਭੇਜਣਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਕੋਲ ਅਜਿਹੇ ਢੰਗ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਝਟਕਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਵਜੋਂ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੀ ਦੁਹਰਾਈ ਚੇਤਾਵਨੀ
ਟਰੰਪ ਸਮੇਤ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਕਈ ਉੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ‘ਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਇਸ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ੀ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ। ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਤੰਤਰਿਕ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਤਿੱਖੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ
ਟਰੰਪ ਦੇ ਬਿਆਨ ‘ਤੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਸਖ਼ਤ ਐਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ ਹੈ। ਤੇਹਰਾਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਬਿਆਨਾਂ ਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਖ਼ਲ ਅਤੇ ਭੜਕਾਊ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਈਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਈਰਾਨੀ ਕੌਮ ਪ੍ਰਤੀ ਵੈਰਵਿਰੋਧੀ ਰਵੱਈਆ ਅਪਣਾਈ ਬੈਠਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਬਿਆਨ ਉਸੀ ਸੋਚ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹਨ।
ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ ਤੋਂ ਉੱਭਰੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ
ਗੌਰਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਵਜ੍ਹਾ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਮੰਦਹਾਲ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ, ਈਰਾਨੀ ਰਿਆਲ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡਿੱਗਦੀ ਕੀਮਤ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਲੋਕ ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਉਤਰ ਕੇ ਸਰਕਾਰ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਜਤਾਉਂਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਅਸਪਸ਼ਟ, ਹਾਲਾਤ ਤਣਾਅਪੂਰਨ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਪਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੋਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਦੇ ਕਈ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਈਰਾਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਸੁਣਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਪਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਪਤੀ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
